Florence Nightingale (florencenightingale)

Florence Nightingale (1820‑1854) – brytyjska pielęgniarka, reformistka służby zdrowia i autorka pierwszych nowoczesnych metod statystycznych w medycynie. Uważana jest za matkę współczesnego pielęgniarstwa oraz jedną z najważniejszych postaci w historii opieki zdrowotnej.

Życie i edukacja

Urodziła się 19 lipca 1820 roku w Florence we Włoszech, jako jedyna córka bogatego arystokraty William Edward Nightingale i Fanny Nightingale. W młodości otrzymała bardzo szeroką edukację domową, obejmującą m.in. matematykę, języki obce i filozofię, co było niezwykłe dla kobiet w XIX‑wieczniu.

Już w wieku dwudziestu lat postanowiła poświęcić się pielęgniarstwu, pomimo sprzeciwu rodziny, który uważał tę profesję za nieodpowiednią dla kobiety z jej pozycji społecznej.

Wojna krymska i „Aniołka Płaszcza

W 1854 roku, w trakcie wojny krymskiej, Nightingale objęła kierownictwo nad szpitalem w Skt. (obecnie Szpital Scutari w Turcji). Tam wprowadziła rewolucyjne zasady higieny, organizacji pracy oraz opieki nad chorymi żołnierzami.

Jej systematyczne obserwacje i zbieranie danych pozwoliły na wykazanie, że największym zagrożeniem dla zdrowia żołnierzy były infekcje szpitalne, a nie same rany bojowe. Dzięki temu wprowadziła m.in.:

• regularny sprzątanie i wietrzenie sal;
• odrębne oddziały według chorób;
• zastosowanie statystyki – opracowała tzw. „Diagram kołowy” (później nazwany wykres kołowy), aby przedstawić przyczyny zgonów.

Za swoje zasługi otrzymała w 1855 roku najwyższy brytyjski odznaka honorowa – Order Krzyża Królowej oraz przyznano jej przydomek „Aniołka Płaszcza”.

Reformy sanitarne po wojnie

Po powrocie do Anglii Nightingale kontynuowała działalność na rzecz reformy sztuki medycznej. W 1856 roku otworzyła w Londynie pierwszą w świecie szkołę pielęgniarską – Nightin­gale Training School for Nurses przy St Thomas’s Hospital. Program nauczania opierał się na:

• praktycznym szkoleniu klinicznym;
• evidence‑based medicine (medycynie opartej na dowodach);
• umiejętnościach zarządzania i statystyce.

W 1860 roku opublikowała Notes on Nursing: What It Is and What It Is Not, dzieło będące podstawą klasycznej literatury pielęgniarskiej.

Dziedzictwo i wpływ

Florence Nightingale zmarła 13 sierpnia 1854 roku w Londynie. Jej dziedzictwo obejmuje:

• zakładanie nowoczesnych systemów opieki zdrowotnej;
• rozwój epidemiologii i statystyki medycznej;
• upowszechnienie roli kobiet w służbach medycznych;
• inspirację dla pokoleń pielęgniarek, lekarzy i reformatorów zdrowia publicznego.

W 1929 roku w jej imieniu założono Międzynarodowy Instytut Nightingale w Lipcach (Francja), a w 1912 roku przyznano jej imienny medal – Nagrodę Florence Nightingale – najważniejsze odznaczenie w dziedzinie pielęgniarstwa przyznawane co dwa lata.

Bibliografia

Do najważniejszych prac Nightingale zalicza się:

• Notes on Nursing (1860)
• Observations on the Sanitary Condition of the British Army (1858)
• Dziedziczne raporty i listy dostępne w archiwach National Archives (UK).

Więcej informacji można znaleźć w artykułach: pielęgniarstwo, wojna krymska, epidemiologia, statystyka.