Jocelyn Bell

Jocelyn Bell, później znana jako Jocelyn Bell Burnell (ur. 1938 roku w Belfast), jest brytyjską astronomką i fizyczką, najbardziej znaną z odkrycia pulsarów w 1967 roku, co otworzyło nową erę w radioastronomii.

Wczesne lata i edukacja

Jocelyn Bell urodziła się w rodzinie północnoirlandzkiej. Po ukończeniu szkoły średniej w Belfast, w 1956 roku rozpoczęła studia na Uniwersytecie w Manchesterze, gdzie uzyskała tytuł licencjata z fizyki.

W 1960 roku przeniosła się na Uniwersytet Cambridge, gdzie pod kierunkiem prof. Antony'ego Hewisha rozpoczęła pracę magisterską nad budową i analizą danych z radioteleskopu Interplanetary Scintillation Array w Observatorium Radioteleskopowym Mullarda.

Odkrycie pulsarów

Podczas analizy danych z teleskopu, Bell zauważyła regularne, krótkie impulsacje radiowe, które początkowo zinterpretowała jako zakłócenia. Po miesiącach weryfikacji i dyskusji z promotorem oraz zespołem, w 1967 roku zidentyfikowano je jako nowe, niezwykle szybkie źródła radiowe – pulsary. Odkrycie to zostało opublikowane w prestiżowym czasopiśmie Nature w 1968 roku.

Kariera naukowa

Po uzyskaniu stopnia doktora w 1968 roku, Bell podjęła pracę na Uniwersytecie w Utrechcie oraz w Oxfordzie, gdzie kontynuowała badania nad pulsarami i gwiazdami neutronowymi. Od 1978 roku była profesorką na Manchester University, a od 2001 roku pełniła funkcję rektora University of Ulster.

Uznanie i nagrody

Nagroda Crafoorda (1974) – przyznana jej współpracownikowi, prof. Antony'emu Hewishowi; Bell nie została wymieniona w oficjalnym komunikacie, co wywołało międzynarodową debatę o roli kobiet w nauce.
Złoty Medal Królowej Elżbiety II za przyczynienie się do postępu w astronomii (1995).
W 2018 roku otrzymała Premię Marszałka I. Sienkiewicza – jedyne wyróżnienie przyznane naukowcowi spoza Polski.
W 2020 roku została odznaczona tytułem Dama Uczonych (DBE) przez królową.

Dziedzictwo i wpływ

Odkrycie pulsarów nie tylko potwierdziło istniejące teorie dotyczące gwiazd neutronowych, ale także przyczyniło się do rozwoju nowoczesnych technik pomiarowych w radioastronomii. Jocelyn Bell jest często cytowana jako przykład wytrwałości i roli kobiet w nauce. Po przejściu na emeryturę nadal aktywnie uczestniczy w projektach edukacyjnych, promując naukę i technologię wśród młodzieży.

Spis publikacji

Wśród najważniejszych prac można wymienić:

Bell, J. i Hewish, A. (1968). Observation of a Rapidly Pulsating Radio Source. Nature, 217, 709–713.
Bell, J. (1970). Pulsars and Their Applications. Annual Review of Astronomy and Astrophysics, 8, 239–250.
Bell, J. (1991). Neutron Stars and Pulsars. Cambridge University Press.

Życie prywatne

W 1968 roku poślubiła Kennetha Burnella, współpracownika z Cambridge, z którym ma dwójkę dzieci. Mieszka w Irlandii Północnej, gdzie poza pracą naukową poświęca się fotografii i wycieczkom górskim.