Melilla

Melilla – hiszpańska jednostka autonomiczna położona na północnym wybrzeżu Afryki Północnej, granicząca z Marokiem. Jest jedną z dwóch hiszpańskich enklaw w Afryce, obok Ceuty. Administracyjnie i politycznie należy do Hiszpanii oraz Unii Europejskiej, choć nie jest częścią terytorium kontynentalnego państwa członkowskiego.

Geografia

Melilla rozciąga się na powierzchni 12,3 km² i zamieszkuje ją ok. 86 000 mieszkańców (stan na 2023 r.). Miasto położone jest na wybrzeżu Morza Śródziemnego, z widokiem na góry Rif w Maroku. Granica lądowa ma długość 3,8 km i jest jedną z najbardziej strzeżonych w Europie.

Położenie i klimat

Klimat Melilli to typowy klimat śródziemnomorski – łagodne, wilgotne zimy i ciepłe, suche lata. Dzięki temu region jest atrakcyjny zarówno dla turystów, jak i dla rolnictwa, szczególnie uprawy warzyw i owoców.

Historia

Początki osady sięgają czasów Rzymskiego Imperium, kiedy to na tym terenie znajdowała się twierdza Rusadir. W VII‑VIII w. tereny te były częścią imperium arabskiego, a następnie dynastii safawidów. W 1497 roku miasto zostało zdobyte przez Hiszpanów pod przywództwem Ferdynanda i od tego czasu pozostaje pod hiszpańską władzą.

W XIX i XX w. Melilla pełniła rolę strategicznego portu wojskowego i handlowego. W 1995 r. uzyskała status jednostki samorządu autonomicznego, co dało jej większą autonomię legislacyjną i budżetową.

Demografia

Ludność Melilli jest zróżnicowana etnicznie i religijnie. Dominują Hiszpanie (ok. 60 % populacji), ale duży odsetek stanowią Arabowie i Berberyjczycy (ok. 35 %). Mniejszości obejmują m.in. Rumuńczyków, Włochów i enkrecjonistów z tzw. Izraela.

Język urzędowy: hiszpański
Religie: katolicyzm, islam, judaizm
Gęstość zaludnienia: ponad 6 800 osób/km²

Gospodarka

Gospodarka Melilli opiera się na trzech filarach:

Handel i usługi – wolny port i strefa celna przyciągają kupców z całej Afryki Północnej.
Turystyka – bogate dziedzictwo historyczne, plaże i klimat przyciągają turystów europejskich, zwłaszcza z Francji i Wielkiej Brytanii.
Rybołówstwo – tradycyjne połowy w Morzu Śródziemnym.

Polityka i administracja

Melilla posiada własny parlament – Zgromadzenie Melilla – składający się z 25 członków wybieranych w wyborach powszechnych. Władza wykonawcza należy do prezydenta miasta‑autonomii, który jest jednocześnie reprezentantem rządu Hiszpanii. W sprawach zagranicznych i obrony Melilla pozostaje pod jurysdykcją rządu centralnego.

Relacje z Marokiem

Granica melillańska jest przedmiotem stałych napięć. Maroko domaga się zwrotu Melilli (i Ceuty), argumentując, że są one integralną częścią terytorium marokańskiego. Hiszpania utrzymuje, że miasto jest nieodłączną częścią jej suwerennego terytorium i że status miasta‑autonomii zapewnia mieszkańcom pełne prawa obywatelskie.

Kultura

Kultura Melilli jest mieszanką wpływów hiszpańskich, arabskich i berberyjskich. W mieście odbywają się liczne festiwale, m.in. Festiwal Gudło (muzyka flamenco) oraz Ramadan (świętowanie w społeczności muzułmańskiej). Zachowane zabytki, takie jak Forte de la Rabia i Cerkiew św. Jana utrzymują dziedzictwo wielowiekowych tradycji.

Transport

Miasto posiada port morski i lotnisko Melilla Airport, które łączą je z głównymi miastami hiszpańskimi oraz z niektórymi miastami w Afryce Północnej. Drogi prowadzące do granicy są monitorowane przez Policję i służby graniczne.

Patrimonio UNESCO

W 1997 r. część historycznego centrum Melilli została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO ze względu na wyjątkowe połączenie architektury obronnej i miejskiej z wpływami arabskimi i europejskimi.