Qt 5

Qt 5 – druga generacja wieloplatformowego frameworku do tworzenia interfejsów graficznych oraz aplikacji, rozwijanego od 2008 roku przez firmę Qt Company (wcześniej część Nokia). Framework jest napisany w języku C++ i udostępnia szereg powiązanych języków oraz technologii, takich jak QML, JavaScript czy Python (poprzez bindings).

Historia

Początki Qt sięgają 1991 roku, kiedy to Haavard Nord ogłosił projekt Qt jako narzędzie do tworzenia graficznych aplikacji na systemy Uniksowe. W 2000 roku powstała pierwsza wersja komercyjna, a w 2002 udostępniono Qt pod licencją GPL. Rozwój Qt 5 rozpoczął się w 2009 roku jako kontynuacja Qt 4, a pierwsze stabilne wydanie 2012 (Qt 5.0) zostało ogłoszone na konferencji Qt Conference.

Architektura

Qt 5 składa się z kilku warstw i modułów:

QtCore – podstawowe klasy pomocnicze (kolekcje, wątki, obsługa sygnałów i slotów).
QtGui – obsługa grafiki 2‑D, czcionek oraz OpenGL (od wersji 5.0 wspiera OpenGL ES).
QtWidgets – tradycyjny zestaw widżetów (przycisków, pól tekstowych, list, itp.) kompatybilny z Qt 4.
QtQuick – platforma do tworzenia nowoczesnych interfejsów przy użyciu QML i silnika JavaScript.
QtMultimedia, QtNetwork, QtSql – moduły odpowiedzialne za multimedia, komunikację sieciową i dostęp do baz danych.
QtPrintSupport – obsługa drukowania oraz podglądu wydruków.

Główne cechy

Qt 5 wprowadziło szereg usprawnień w stosunku do poprzedniej wersji:

Lepsza wydajność renderowania dzięki integracji z OpenGL i Vulkan.
Nowoczesny silnik QML umożliwiający szybkie prototypowanie interfejsów.
Wsparcie dla szerokiej gamy platform: Linux, Windows, macOS, Android, iOS oraz systemów wbudowanych (Embedded).
Modularna budowa pozwalająca na kompilację tylko potrzebnych komponentów.
Rozbudowany system sygnałów i slotów zapewniający bezpieczną komunikację między wątkami.
Wsparcie dla najnowszych standardów C++ (C++11, C++14, a od Qt 5.12 także C++17).

Zastosowania

Dzięki swojej elastyczności Qt 5 jest wykorzystywany w różnych dziedzinach:

Systemy środowisk graficznych, np. KDE Plasma.
Aplikacje multimedialne – od odtwarzaczy wideo po edytory graficzne.
Oprogramowanie przemysłowe i medyczne, gdzie wymagana jest stabilność i cross‑platformowość.
Gry i aplikacje mobilne, zwłaszcza te o interaktywnym UI opartym na QML.
Rozwiązania wbudowane (IoT), gdzie Qt 5 może działać na mikrokontrolerach i płytkach rozwojowych.

Wersje i wsparcie

Po wydaniu Qt 5.0, firma regularnie publikowała kolejny serie poprawek i rozszerzeń (Qt 5.1, 5.2, …, 5.15). LTS (Long‑Term Support) zapewniało wieloletnie wsparcie bezpieczeństwa i poprawek błędów. Od 2018 roku Qt 5 jest już w fazie utrzymywania, a aktywną wersją rozwojową jest Qt 6.

Licencjonowanie

Qt 5 jest dostępny na licencji komercyjnej oraz na licencjach otwarto‑źródłowych: GPL (v3) i LGPL (v3). Licencja LGPL umożliwia wykorzystanie Qt w aplikacjach zamkniętych przy zachowaniu określonych warunków dystrybucji.

Powiązane pojęcia

Więcej informacji znajdziesz w następujących artykułach: