SLR – kamera jednobiektywowa lustrzana

SLR (ang. Single‑Lens Reflex) to typ aparatu fotograficznego, w którym obraz obserwowany przez fotografa jest przekazywany z obiektywu do wizjera za pośrednictwem systemu lustrzanego. Dzięki temu obraz w wizjerze jest identyczny z tym, co zostanie zarejestrowane na matrycy lub filmie.

Historia

Pierwsze prototypy aparatów jednobiektywowych lustrzankowych powstały w latach 1900‑1910. Najbardziej przełomowy model, Kineograph firmy Rolleiflex, zadebiutował w 1930 roku. Rozwój technologii filmowej oraz powstanie matryc cyfrowych w latach 1990 spowodowały ewolucję SLR w kierunku cyfrowych lustrzanek (DSLR).

Budowa i zasada działania

Podstawowe elementy aparatu SLR to:

• Obiektyw – skupia światło z sceny.
• Lustro – ustawione pod kątem 45°, odbija padające światło w górę.
• pryzmat lub pentypryzmat – przekierowuje odbite światło do wizjera, odwracając je jednocześnie w pionie i poziomie.
• Wizjer – umożliwia zdjęcie fotografii w czasie rzeczywistym.
• Matryca lub taśma filmowa – rejestruje ostateczny obraz po otwarciu migawki.
• Migawka – kontroluje czas ekspozycji.

Podczas wykonywania zdjęcia, lustrzany zwierciadło podnosi się w momencie otwarcia migawki, pozwalając światłu dotrzeć do matrycy/filmu. Po zakończeniu ekspozycji lustro powraca do pozycji wyjściowej, przywracając podgląd w wizjerze.

Rodzaje SLR

Filmowa SLR (SLR)

Używa tradycyjnej taśmy filmowej (np. 35 mm, 120 mm). Przykładowe modele: Nikon F, Canon F‑1.

Cyfrowa SLR (DSLR)

Wykorzystuje cyfrową matrycę (CMOS lub CCD). Najpopularniejsze serie: Canon EOS, Nikon D, Sony Alpha.

Pełnoklatkowa SLR

Matryca ma rozmiar równy tradycyjnemu filmowi 35 mm (tzw. „pełny format”). Zapewnia lepszą jakość obrazu przy wysokich czułościach ISO.

Zalety i wady

Zalety

• Wizjer optyczny dostarcza nieprzefiltrowany podgląd, co ułatwia ocenę głębi ostrości i ekspozycji.
• Możliwość wymiany obiektywów pozwala na dużą elastyczność w różnych warunkach oświetleniowych.
• Solidna budowa i długi czas żywotności mechanizmu.

Wady

• Większa masa i rozmiar w porównaniu z aparatami kompaktowymi i bezlustrzankowymi.
• Obecność zwierciadła generuje drżenie przy krótkich czasach migawki.
• Wizjer optyczny nie wyświetla efektu cyfrowej korekcji (np. balansu bieli).

Rozwój technologiczny i perspektywy

Od połowy 2010 roku rynek fotografii coraz częściej skłania się ku aparatowi bezlustrzankowemu, który eliminuje potrzebę ruchomego lustra, redukując rozmiar i wagę. Mimo to SLR i DSLR pozostają popularne wśród profesjonalistów, zwłaszcza w dziedzinach wymagających wytrzymałości i spójności systemu.

Powiązane pojęcia

Do najważniejszych zagadnień powiązanych z SLR należą: fotografia, obiektyw, przysłona, czułość ISO, mikroprzyrząd oraz oświetlenie.