Wi‑Fi
Wi‑Fi (ang. Wireless Fidelity) to technologia bezprzewodowej transmisji danych w sieciach lokalnych (LAN) oparta na standardach IEEE 802.11. Umożliwia urządzeniom takim jak komputery, smartfony, tablety czy drukarki łączenie się z siecią przy pomocy fal radiowych w paśmie 2,4 GHz oraz 5 GHz (a od niedawna także 6 GHz).
Historia
Podstawy technologii bezprzewodowej transmisji danych opracowano już w latach 1970–1980. Pierwszy standard IEEE 802.11 został opublikowany w 1997 roku, oferując prędkość do 2 Mbit/s. W kolejnych latach wprowadzono ulepszone wersje:
- 802.11b – 1999, maksymalna prędkość 11 Mbit/s w paśmie 2,4 GHz, szeroko przyjęty w konsumenckich urządzeniach;
- 802.11a – 1999, 5 GHz, prędkość do 54 Mbit/s;
- 802.11g – 2003, 54 Mbit/s w paśmie 2,4 GHz;
- 802.11n – 2009, wykorzystanie technologii MIMO, prędkość do 600 Mbit/s;
- 802.11ac – 2013, wyłącznie 5 GHz, prędkość ponad 1 Gbit/s;
- 802.11ax (Wi‑Fi 6) – 2019, zwiększona efektywność w zatłoczonych środowiskach, prędkość do 10 Gbit/s.
Standardy i protokoły
Standardy IEEE 802.11 definiują warstwy fizyczną (PHY) i łącza danych (MAC). Każda kolejna wersja wprowadza:
- nowe modulacje (OFDM, MU‑MIMO, OFDMA);
- szersze pasma częstotliwości (2,4 GHz, 5 GHz, 6 GHz);
- lepsze mechanizmy bezpieczeństwa (WPA3, SAE);
- zoptymalizowane zarządzanie energią (Wi‑Fi HaLow, Target Wake Time).
Pasmo i kanały
W paśmie 2,4 GHz dostępnych jest 13 kanałów w Europie (od 1 do 13), z odstępem 5 MHz. Ze względu na nakładanie się kanałów najczęściej używa się kanałów 1, 6 i 11, które są ze sobą nieprzesłaniające. Pasmo 5 GHz oferuje ponad 20 niepokrywających się kanałów, co pozwala na większą pojemność i mniejsze zakłócenia.
Bezpieczeństwo
Początkowo sieci Wi‑Fi chroniono protokołem WEP, który okazał się łatwy do złamania. Zastąpiły go nowsze rozwiązania:
- WPA (Wi‑Fi Protected Access) – wprowadzone w 2003 roku;
- WPA2 – od 2004 roku, wykorzystujący szyfrowanie AES;
- WPA3 – najnowszy standard, wprowadzony w 2018 roku, zapewniający lepszą ochronę przed atakami słownikowymi i silniejsze szyfrowanie end‑to‑end.
Zastosowania
Wi‑Fi znajduje zastosowanie w wielu obszarach:
- domowych sieciach – łączenie komputerów, telewizorów, konsol do gier;
- biurach – dostęp do Internetu, udostępnianie zasobów drukarek;
- instytucjach publicznych – kawiarnie, lotniska, hotele;
- przemysłowych systemach automatyki – Internet rzeczy (IoT);
- systemach monitoringu – kamery IP, czujniki.
Urządzenia końcowe i infrastruktura
Do najważniejszych komponentów sieci Wi‑Fi należą:
- routery i punkty dostępowe – centralne elementy zarządzające ruchem;
- karty sieciowe (adaptery) w komputerach i laptopach;
- moduły wbudowane w smartfony, tablety i urządzenia IoT;
- repeater’y i systemy mesh, zwiększające zasięg w dużych budynkach.
Wpływ na społeczeństwo i gospodarkę
Rozpowszechnienie Wi‑Fi przyczyniło się do masowego przyjęcia pracy zdalnej, rozwoju usług w chmurze oraz popularyzacji streamingu multimedialnego. Według raportów rynkowych, w 2025 roku liczba aktywnych połączeń Wi‑Fi na świecie przekroczy 10 miliardów, co podkreśla jego znaczenie w nowoczesnej informatyce.
Przyszłość
Rozwój technologii Wi‑Fi 7 (IEEE 802.11be) zakłada prędkości rzędu 30 Gbit/s, wykorzystanie szerokich kanałów 320 MHz oraz lepszą integrację z sieciami komórkowymi 5G. Ponadto rosnące zapotrzebowanie na IoT i inteligentne miasta wymusza dalsze udoskonalenia w zakresie efektywności energetycznej i zarządzania spektrum.