1754
Rok 1754 to rok w kalendarzu gregoriańskim (rok zwykły, rozpoczynający się w czwartek). Był to okres intensywnych przemian politycznych, militarnych i kulturalnych zarówno w Europie, jak i w Ameryce Północnej.
Kontekst polityczno‑społeczny
W Europie dominowały monarchie absolutne, a wśród najważniejszych mocarstw znajdowały się Francja, Wielka Brytania, Prusy, Rosja oraz Austria. W Azji wciąż utrzymywały się dynastie Chińskie i Indyjskie. W Ameryce Północnej osadnictwo brytyjskie i francuskie zbliżało się do konfliktu, który wkrótce wybuchnie pod nazwą Wojna francusko‑indyjska.
Wydarzenia
Polityka i władze
- W Francji na tronie zasiadał Ludwik XV, a premierem był Jean‑Baptiste Le Maire de La Tour.
- W Wielkiej Brytanii w 1754 roku doszło do wyboru Jerzego II (kontynuacja panowania, które rozpoczął w 1727).
- W Polsce rządy sprawował król August III Sas – władca, którego rządy charakteryzowały się osłabieniem państwa i rosnącym wpływem magnaterii.
- W Rosji czołowym władcą był Elżbieta Piotrowna, kontynuująca politykę ekspansji wschodniej.
Wojny i konflikty
- Wojna francusko‑indyjska – początek konfliktu pomiędzy koloniami brytyjskimi a francuskimi w Ameryce Północnej. 3 marca 1754 roku Jerzy Waszyngton, wtedy młody oficer, został wysłany do Virginii w celu zbadania sytuacji i wybudowania fortu Fort Douglas (dzisiejszy Pittsburgh).
- W lipcu 1754 roku doszło do Bitwy pod Monongahela, w której brytyjskie oddziały pod dowództwem generała Johna Westa zostały rozbite przez francuskich i indiańskich sojuszników.
- W Europie w 1754 roku wybuchły liczne krótkotrwałe konflikty graniczne, m.in. wojna rosyjsko‑turecka – epizodyczne potyczki wzdłuż granicy Czarnogóry i Bułgarii.
Kultura i nauka
- W literaturze francuskiej 1754 rok przyniósł publikację powieści „Candide” autorstwa Voltaire’a, uznawanej za jedną z najważniejszych krytyk oświeceniowych.
- W muzyce Johann Sebastian Bach ukończył Kantatę BWV 216 „Schmücke dich, o Sonne”.
- W naukach przyrodniczych Karol Galileusz (w rzeczywistości już nieżyjący) pozostawał inspiracją dla kolejnego pokolenia przyrodników jak Karol Linneusz i Johann Heinrich Vogt.
Urodzenia ważnych postaci
- 3 lutego – Johann Wolfgang von Goethe, niemiecki poeta, dramaturg i twórca literatury romantycznej (zmarł w 1832).
- 12 marca – Samuel Jamieson Crocker, amerykański kupiec i filantrop.
- 23 kwietnia – William Blake, angielski poeta, malarz i rycina (zmarł w 1827).
- 1 września – Ludwig Abel, niemiecki fizyk (zmarł w 1822).
- 8 października – Étienne Fessard, francuski malarz przyrody.
Zgony
- 15 stycznia – John Robinson, brytyjski minister i dyplomata.
- 26 lutego – Mikhał Gawriłowicz Cwietaew, rosyjski dowódca wojskowy.
- 2 maja – Peter Janssen, holenderski wynalazca w dziedzinie geometrii.
- 4 listopada – Friedrich Karl Radi, muzyk i kompozytor (zmarł w 1768).
Rok w kalendarzu
Rok 1754 rozpoczął się w czwartek (zgodnie z kalendarzem gregoriańskim) i miał 365 dni. Był rokiem przestępnym w kalendarzu juliańskim, ale nie w gregoriańskim.
Powiązane artykuły
- 1753 – poprzedni rok
- 1755 – kolejny rok
- Wojna francusko‑indyjska
- George Washington
- Candide
- Johann Sebastian Bach