encyklopedia.space

Nas

Nas – to polski zaimek osobowy w formie biernika i dopełniacza liczby mnogiej, używany do oznaczenia grupy osób, w której mówca się znajduje. W języku polskim pełni funkcję zarówno dopełniacza, jak i biernika oraz celownika w niektórych konstrukcjach.

Odmiana

Zaimek nas jest nieodmienny w liczbie mnogiej; jedynie zmienia się jego forma w zależności od przypadku:

  • Mianownik: my (forma podmiotu)
  • Dopełniacz: nas – np. „Nie ma nas w domu.”
  • Celownik: nam – np. „Daj nam książkę.”
  • Biernik: nas – np. „Widzą nas w parku.”
  • Narzędnik: nami – np. „Zrobili to nami.”
  • Miejscownik: nas – np. o nas nie ma wątpliwości.
  • Wołacz: brak – zaimek nie używa się w wołaczu.

Zastosowanie

Zaimek nas występuje w kilku typach konstrukcji:

  1. Jako dopełnienie czasownika: „Słyszymy nas.”
  2. W roli podmiotu po odmianie: „My będziemy nas obronić.” (rzadko, w poezji).
  3. W wyrażeniach przyimkowych: „Z nas nie ma problemu.”
  4. W formach zwrotnych z czasownikami zwrotnymi: „Zadbajmy o nas.”

Przykłady

Oto kilka typowych zdań z użyciem zaimka nas:

  • „Nie widzę nas w szeregu.”
  • „Opowiedz nam o swojej podróży.”
  • „Wróciliśmy do nas domu.”
  • „Urodził się w Warszawie w 1985 roku i od tego czasu nas inspiruje.”

Historia i pochodzenie

Formę nas wywodzi się z prasłowiańskiego *nasъ, który pełnił tę samą funkcję w językach słowiańskich, np. w języku czeskim (nás) oraz w rosyjskim (нас). Przez wieki forma ta utrzymała się w polszczyźnie, zachowując podstawowe znaczenie.

Powiązane pojęcia

Więcej informacji można znaleźć w następujących artykułach: